COP31 sürecinde açıklanan Antalya Mutabakatı, 2035 yılına kadar binalarda enerji yoğunluğunun yüzde 25 azaltılmasını hedefliyor. Yaz aylarında uzun süreli klima kullanımının elektrik tüketimini artırdığı Antalya'da, eski binaların enerji performansı ve yalıtım sorunları ile yeni konut projelerindeki enerji verimliliği uygulamaları gündemin odağına yerleşti.
Mutabakat, yalnızca yeni yapıları değil mevcut bina stokunu da ilgilendiren kapsamlı bir dönüşümü öngörüyor. 2035'e kadar sağlanacak yüzde 25'lik azaltım; dış cephe yalıtımı, pencere sistemleri, ısıtma ve soğutma altyapısı ile aydınlatma gibi alanlarda iyileştirme yapılmasını gerektiriyor. Uzmanlar, hedefin yakalanabilmesi için mevcut yapıların enerji kimlik belgeleri doğrultusunda sınıflandırılmasının önemli olduğunu belirtiyor.
Antalya'da yaz sezonunun uzun ve sıcak geçmesi, soğutma talebini belirgin biçimde artırıyor. Klima kullanımının yaygınlaşmasıyla birlikte elektrik tüketimi özellikle turizmin yoğun olduğu aylarda yükseliyor. Bu tablo, çatı izolasyonu, güneş ısısını azaltan cephe kaplamaları ve yüksek verimli soğutma sistemlerinin önemini artırıyor.
Kentin eski yapı stoğunun önemli bir kısmı mevcut enerji performans standartlarının gerisinde bulunuyor. Yetersiz yalıtım nedeniyle kışın ısı kaybı, yazın ise aşırı ısınma yaşanıyor; bu durum hem yaşam konforunu düşürüyor hem de enerji faturalarını yükseltiyor. Sektör temsilcileri, yalnızca bireysel tadilatlarla mutabakat hedefine ulaşmanın güç olduğunu, kapsamlı bir yenileme programına ihtiyaç duyulduğunu ifade ediyor.
Yeni konut projelerinde enerji verimliliği artık bir tercih değil, tasarımın temel unsurlarından biri haline geliyor. Yönetmeliklerdeki enerji performans şartlarının yanında güneş paneli, ısı pompası ve akıllı bina sistemleri gibi uygulamaların yaygınlaşması bekleniyor. Bu gelişmelerin başlangıçta konut üretim maliyetlerini etkileyebileceği, ancak uzun vadede işletme giderlerini düşüreceği öngörülüyor.
Enerji verimliliği alanında çalışan uzmanlar, binalardaki tasarrufun karbon emisyonlarını azaltmanın yanı sıra hane halkının enerji yükünü de hafifleteceğine dikkat çekiyor. Antalya Mutabakatı'nın hayata geçirilmesi için yerel yönetimler, inşaat sektörü ve enerji şirketleri arasında eşgüdüm sağlanması gerektiği belirtiliyor. Önümüzdeki dönemde pilot bölgelerde yenileme çalışmalarının aşamalı olarak başlatılması planlanıyor.
Mutabakat hedeflerine ulaşılması için somut takvim, teşvik ve finansman mekanizmalarının netleşmesi bekleniyor. Bu süreçte bina sahipleri, müteahhitler ve enerji danışmanlarının ortak çalışması, dönüşümün hızını belirleyecek unsurlar arasında görülüyor.