Yaşlanmanın biyolojik bir süreç olduğunu ancak yaşam tarzı alışkanlıklarının bu dönemin kalitesini belirlediğini belirten Endokrinoloji ve Metabolizma Hastalıkları Uzmanı Prof. Dr. Ela Temeloğlu, ileri yaşlarda daha bağımsız ve aktif bir yaşam için uyulması gereken 10 kuralı açıkladı. Uzman, bu kuralların genç yaşlardan itibaren benimsenmesinin yaş alma sürecini doğrudan etkilediğine dikkat çekti.
İlk iki kural beslenme ve hareket üzerine odaklanıyor. Temeloğlu, yeterli ve dengeli beslenmenin yaş alırken kas kütlesi, kemik sağlığı ve bağışıklık sistemi açısından kritik olduğunu ifade etti. Sebze, meyve, tam tahıl, kaliteli protein ve kalsiyumdan zengin bir beslenme düzeni önerdi. Düzenli fiziksel aktivitenin de haftada en az 150 dakika orta yoğunlukta yürüyüş, yüzme veya bisiklet gibi aerobik egzersizleri içermesi gerektiğini, ayrıca kas gücünü ve dengeyi koruyan egzersizlerin ihmal edilmemesi gerektiğini söyledi.
Uyku düzenine özen gösterilmesi gerektiğini belirten uzman, yetişkinlerin genellikle 7-8 saat uyumasının bedenin onarımı ve zihinsel işlevler için önemli olduğunu vurguladı. Stres yönetiminde ise nefes egzersizleri, meditasyon ve hobi edinmenin kronik stresin olumsuz etkilerini azalttığını dile getirdi.
Sosyal ilişkilerin sürdürülmesinin yalnızlık duygusunu önlediğini, aile ve arkadaş çevresiyle düzenli iletişimin ruh sağlığını desteklediğini kaydetti. Zihinsel faaliyetlerin de yaş alırken bilişsel işlevleri koruduğuna değinen Temeloğlu, kitap okumak, bulmaca çözmek veya yeni bir beceri öğrenmek gibi etkinliklerin beyin sağlığına katkı sunduğunu ifade etti.
Düzenli sağlık taramalarının erken tanı ve etkili tedavi için vazgeçilmez olduğunu belirten uzman, kan basıncı, kan şekeri, kolesterol ve kemik yoğunluğu ölçümlerinin belirli aralıklarla yapılmasını önerdi. Sigara ve tütün ürünlerinin bırakılması, alkol tüketiminin ise sınırlandırılması gerektiğini sözlerine ekledi.
İleri yaşlarda düşmelerin ciddi kırıklara yol açabildiğine dikkat çeken Temeloğlu, ev içi aydınlatma, kaygan zeminlerin önlenmesi ve uygun ayakkabı seçimi gibi önlemlerin alınmasını tavsiye etti. Ayrıca ilaçların yalnızca hekim kontrolünde kullanılması, gereksiz ilaçlardan kaçınılması ve olası etkileşimler açısından düzenli gözden geçirilmesi gerektiğini vurguladı.
Temeloğlu, bu 10 kuralın bir bütün olarak uygulanmasının yaş alma sürecini daha sağlıklı, bağımsız ve keyifli hale getirebileceğini belirtti. Yaşam boyu sürdürülen küçük değişikliklerin ileri yaşlarda büyük farklar yaratabileceğine işaret eden uzman, bireylerin bu önerileri kendi sağlık durumlarına göre hekimleriyle birlikte değerlendirmesi gerektiğini sözlerine ekledi.